ขายทองคืนโดนหักกี่บาท? รู้ก่อนขาย เพราะ “ราคาซื้อ” ไม่เท่ากับ “ราคาขายคืน”

คนที่ซื้อทองรูปพรรณเก็บไว้ ไม่ว่าจะเป็นทอง 1 บาท 2 สลึง 1 สลึง หรือทองชิ้นเล็ก ๆ มักมีคำถามเดียวกันเมื่อถึงเวลาต้องการใช้เงินว่า “ถ้าเอาทองไปขาย จะได้เงินคืนเท่าไร และร้านจะหักกี่บาท?”

คำตอบคือ ราคาที่ได้รับคืนไม่ได้เท่ากับราคาที่เคยจ่ายตอนซื้อ เพราะตอนซื้อทองรูปพรรณ ผู้ซื้อจ่ายทั้งมูลค่าเนื้อทองและค่ากำเหน็จ ขณะที่ตอนขายคืน ร้านจะพิจารณาจาก ราคารับซื้อ ณ วันที่ขาย น้ำหนัก เปอร์เซ็นต์ทอง และเงื่อนไขการรับซื้อของร้าน

ที่สำคัญ คำว่า “หัก 5%” ไม่ได้หมายความว่าทองรูปพรรณทุกชิ้นจะถูกหัก 5% โดยอัตโนมัติ

สมาคมค้าทองคำระบุว่า ตามหลักเกณฑ์ สคบ. ราคารับซื้อคืนทองรูปพรรณในกรณีซื้อและขายคืนที่ร้านเดิม ร้านสามารถหักได้ไม่เกิน 5% จากราคาทองคำแท่งรับซื้อในวันนั้น ๆ

ขายทองคืนโดนหัก 5% จริงหรือ?

คำตอบคือ มีหลักเกณฑ์เรื่องการหักไม่เกิน 5% แต่ไม่ได้ใช้กับทุกกรณี

สมาคมค้าทองคำระบุอย่างชัดเจนว่า หลักเกณฑ์ดังกล่าวใช้ในกรณี ซื้อ-ขายคืนที่ร้านทองเดิม ซึ่งหมายถึงผู้บริโภคซื้อทองรูปพรรณจากร้านนั้น แล้วนำทองชิ้นเดิมกลับมาขายคืนที่ร้านเดิมตามเงื่อนไขที่เกี่ยวข้อง

ดังนั้น หากซื้อทองจากร้านหนึ่งแล้วนำไปขายอีกร้าน ไม่ควรนำหลัก “หักไม่เกิน 5%” ไปใช้คำนวณแบบอัตโนมัติ เพราะเงื่อนไขการรับซื้ออาจแตกต่างกัน

อีกเรื่องที่ควรจำคือ 5% เป็นเพดานตามหลักเกณฑ์ ไม่ใช่จำนวนเงินที่ร้านต้องหักทุกครั้ง

วิธีคำนวณขายทองคืนแบบเข้าใจง่าย

หลักคิดเบื้องต้นคือ ต้องรู้ 4 เรื่องก่อน

1. ทองที่มีเป็นทองกี่เปอร์เซ็นต์
2. น้ำหนักทองเท่าไร
3. ราคาทองรับซื้อ ณ เวลาที่นำไปขาย
4. ร้านที่ขายคืนเป็นร้านเดียวกับที่ซื้อหรือไม่

สำหรับทองรูปพรรณ 96.5% สมาคมค้าทองคำมีการประกาศราคารับซื้อทั้งแบบต่อกรัมและต่อบาททองคำ ทำให้สามารถใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงเบื้องต้นได้

ตัวอย่างการคำนวณจากราคาวันที่ 24 สิงหาคม 2569

สมมติใช้ราคาทองรูปพรรณ 96.5% รับซื้อที่ 4,622 บาทต่อกรัม ตามประกาศเวลา 11:23 น.

หากมีทองรูปพรรณน้ำหนัก 2 กรัม

4,622 × 2 = 9,244 บาท

ดังนั้นราคาประเมินเบื้องต้นจากราคาต่อกรัมจะอยู่ที่ประมาณ 9,244 บาท

อย่างไรก็ตาม ตัวเลขนี้เป็นเพียงการคำนวณตามราคาประกาศเพื่อให้เห็นวิธีคิด ไม่ใช่การรับประกันว่าร้านทองทุกแห่งจะจ่ายเงินจำนวนนี้ เพราะการรับซื้อจริงต้องพิจารณาทองชิ้นนั้นและเงื่อนไขของร้านด้วย

ถ้าทองหนัก 1 บาท คิดอย่างไร?

สมาคมค้าทองคำประกาศราคาทองรูปพรรณ 96.5% รับซื้อในวันที่ 24 สิงหาคม 2569 ที่ 70,069.52 บาทต่อบาททองคำ ในประกาศเวลา 11:23 น.

ดังนั้น หากมีทองรูปพรรณ 96.5% น้ำหนัก 1 บาท และเข้าเงื่อนไขการรับซื้อที่ใช้ราคาประกาศดังกล่าว ก็สามารถใช้ตัวเลขนี้เป็น ราคาอ้างอิงเบื้องต้น ได้

แต่ไม่ควรนำราคาขายออกของทองรูปพรรณที่ 72,500 บาท มาคิดเป็นเงินที่จะได้รับจากการขายคืน เพราะ “ราคาขายออก” และ “ราคารับซื้อ” เป็นคนละราคา

ทอง 2 สลึงขายคืนได้เท่าไร?

ทองรูปพรรณ 2 สลึงมีน้ำหนักประมาณครึ่งหนึ่งของทอง 1 บาท หรือราว 7.58 กรัม ตามน้ำหนักมาตรฐานของทองรูปพรรณ

หากใช้ราคาประกาศตัวอย่างที่ 4,622 บาทต่อกรัม

นำมาคำนวณได้ดังนี้

4,622 × 7.58 = ประมาณ 35,055 บาท

ตัวเลขนี้เป็นการคำนวณตามราคาต่อกรัมเพื่อให้เห็นหลักการเท่านั้น ราคาที่ร้านจ่ายจริงอาจแตกต่างกันตามรายละเอียดของทองและเงื่อนไขการรับซื้อ

แล้ว “หัก 5%” คิดอย่างไร?

เพื่อให้เข้าใจง่าย สมมติใช้ราคารับซื้อทองคำแท่งที่ 71,500 บาทต่อบาททองคำ

หากนำ 5% มาคำนวณเป็นตัวอย่าง

71,500 × 5% = 3,575 บาท

เมื่อนำมาหักออก

71,500 – 3,575 = 67,925 บาท

ตัวเลข 67,925 บาท จึงเป็นเพียง “ตัวอย่างทางคณิตศาสตร์” เพื่ออธิบายว่าการหัก 5% คิดอย่างไร ไม่ควรนำเสนอว่าเป็นราคาที่ร้านทองต้องจ่ายจริงสำหรับทองรูปพรรณ 1 บาททุกกรณี

เพราะหลักเกณฑ์ของสมาคมค้าทองคำระบุถึงการหัก ไม่เกิน 5% จากราคาทองคำแท่งรับซื้อในวันนั้น และใช้เฉพาะกรณีซื้อ-ขายร้านเดิมตามเงื่อนไข

ทำไมขายทองแล้วได้เงินน้อยกว่าตอนซื้อ?

สาเหตุหลักมีอยู่หลายข้อ

1. ราคาทองเปลี่ยนแปลง

ราคาทองวันที่ซื้อกับวันที่ขายอาจไม่เท่ากัน หากราคาทองลดลง ราคาขายคืนก็มีโอกาสลดลงตาม

2. ราคาขายออกกับราคารับซื้อไม่ใช่ราคาเดียวกัน

ตอนซื้อ ผู้ซื้อดู “ราคาขายออก” แต่ตอนนำทองกลับมาขาย ต้องดู “ราคารับซื้อ”

ดังนั้นไม่ควรนำราคาขายออกของวันนี้มาคิดว่าเป็นเงินที่จะได้รับ

3. ค่ากำเหน็จไม่ได้คืนเต็มจำนวน

ทองรูปพรรณมีค่ากำเหน็จ ซึ่งเป็นค่าแรงและค่าใช้จ่ายในการผลิตเครื่องประดับ เงินส่วนนี้ไม่ได้หมายความว่าจะได้รับคืนเต็มจำนวนเมื่อนำทองไปขาย

4. เปอร์เซ็นต์ทองมีผลต่อราคา

ทองรูปพรรณไม่ได้มีเพียง 96.5% เท่านั้น สมาคมค้าทองคำยังแสดงราคารับซื้อทองรูปพรรณตามเปอร์เซ็นต์ทอง เช่น 90%, 80%, 50%, 40% และ 99.99% ด้วย

ก่อนขายทอง ควรเช็ก 5 เรื่องนี้

1. เช็กราคาทองล่าสุด
   ราคาทองสามารถเปลี่ยนแปลงระหว่างวันได้ สมาคมค้าทองคำมีการประกาศและปรับราคาหลายครั้งในวันที่ 24 สิงหาคม 2569 ดังนั้นควรดูประกาศล่าสุดก่อนขาย
2. เช็กว่าซื้อจากร้านไหน
   หากต้องการอ้างอิงหลักเกณฑ์หักไม่เกิน 5% ต้องดูว่าเป็นกรณีซื้อและขายคืนร้านเดิมหรือไม่
3. เช็กน้ำหนักทอง
   ทอง 1 บาท 2 สลึง 1 สลึง หรือทองน้ำหนักเป็นกรัม จะมีมูลค่าต่างกัน
4. เช็กเปอร์เซ็นต์ทอง
   ทอง 96.5%, 90%, 80% หรือเปอร์เซ็นต์อื่น ไม่ควรใช้ราคาต่อกรัมเดียวกันในการคำนวณ
5. ถามราคารับซื้อจริงก่อนตัดสินใจ
   หากนำทองไปขาย ควรถามร้านให้ชัดเจนว่า ณ เวลานั้นรับซื้อเท่าไร และมีเงื่อนไขหรือค่าใช้จ่ายใดเพิ่มเติมหรือไม่

สรุป: ขายทองคืนไม่ได้แปลว่าโดนหัก 5% ทุกครั้ง

คำว่า “ขายทองโดนหัก 5%” เป็นเรื่องที่ควรทำความเข้าใจให้ถูกต้อง เพราะไม่ได้หมายความว่าทองรูปพรรณทุกชิ้นจะถูกหัก 5% แบบเหมารวม

ข้อมูลของสมาคมค้าทองคำระบุว่า หลักเกณฑ์การรับซื้อคืนทองรูปพรรณให้ร้านทองสามารถหักได้ ไม่เกิน 5% จากราคาทองคำแท่งรับซื้อในวันนั้น และเงื่อนไขดังกล่าวใช้เฉพาะกรณี ซื้อและขายคืนที่ร้านเดิม

ดังนั้น ก่อนเดินเข้าร้านทอง สิ่งที่ควรทำมากที่สุดคือ เช็กราคารับซื้อ ไม่ใช่ดูเฉพาะราคาขายออก พร้อมเตรียมน้ำหนักและเปอร์เซ็นต์ทองให้พร้อม

เพียงเท่านี้ก็จะสามารถประเมินเงินที่จะได้รับเบื้องต้น และลดความสับสนเมื่อต้องขายทองได้มากขึ้น

หมายเหตุ: ราคาทองในบทความส่วนที่อ้างอิงวันที่ 24 สิงหาคม 2569 เป็นข้อมูลตามประกาศสมาคมค้าทองคำ ณ เวลา 11:23 น. ครั้งที่ 16 ราคาทองสามารถเปลี่ยนแปลงได้ระหว่างวัน ดังนั้นควรตรวจสอบประกาศล่าสุดก่อนทำธุรกรรมจริง